Điện mặt trời tự sản xuất tự tiêu thụ cần thông báo hay đăng ký? Xem hồ sơ, biểu mẫu, nơi nộp và quy trình thực hiện mới nhất năm 2026

Lắp đặt điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tự tiêu thụ đang được nhiều hộ gia đình và doanh nghiệp lựa chọn nhằm giảm tiền điện, tận dụng diện tích mái và chủ động hơn về nguồn năng lượng.

Tuy nhiên, trước khi lắp đặt, chủ đầu tư cần xác định hệ thống thuộc trường hợp chỉ cần thông báo hay phải đăng ký phát triển và được cấp Giấy chứng nhận. Việc thực hiện sai thủ tục có thể ảnh hưởng đến quá trình đấu nối, vận hành hoặc bán sản lượng điện dư.

Bài viết dưới đây hướng dẫn chi tiết cách thông báo và đăng ký phát triển nguồn điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tự tiêu thụ theo quy định mới nhất.

Điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tự tiêu thụ là gì?

Điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tự tiêu thụ là nguồn điện được tạo ra từ các tấm quang điện lắp trên mái công trình, phục vụ chủ yếu cho nhu cầu sử dụng điện của chính tổ chức hoặc cá nhân đầu tư hệ thống.

Điện năng tạo ra có thể được:

Sử dụng trực tiếp tại công trình.
Kết hợp với nguồn điện lưới quốc gia.
Lưu trữ trong pin để sử dụng vào buổi tối.
Dùng làm nguồn điện dự phòng khi mất điện.
Bán phần sản lượng điện dư nếu đáp ứng điều kiện pháp luật và yêu cầu kỹ thuật.

Mục tiêu chính của mô hình này vẫn là tự sản xuất điện để phục vụ nhu cầu tại chỗ, không phải đầu tư nhà máy điện chỉ nhằm mục đích bán điện.

Căn cứ pháp lý mới nhất

Thủ tục phát triển điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tự tiêu thụ hiện được thực hiện chủ yếu theo:

Luật Điện lực số 61/2024/QH15.
Nghị định số 58/2025/NĐ-CP ngày 03/03/2025.
Nghị định số 243/2026/NĐ-CP ngày 26/06/2026, sửa đổi và bổ sung Nghị định 58/2025/NĐ-CP.
Các quy định liên quan đến xây dựng, phòng cháy chữa cháy, bảo vệ môi trường, an toàn điện và đấu nối lưới điện.

Nghị định 243/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 26/06/2026 và đã thay đổi một số đối tượng, biểu mẫu, cơ quan tiếp nhận cũng như trình tự thông báo, đăng ký phát triển điện mặt trời mái nhà.

Lắp điện mặt trời mái nhà phải thông báo hay đăng ký?

Không phải tất cả hệ thống điện mặt trời mái nhà đều phải xin Giấy chứng nhận đăng ký phát triển. Chủ đầu tư cần xác định hệ thống của mình thuộc một trong các trường hợp sau.

Trường hợp 1: Không đấu nối với hệ thống điện quốc gia

Đối với nguồn điện mặt trời mái nhà không đấu nối với hệ thống điện quốc gia:

Công suất dưới 100kW: không thuộc trường hợp bắt buộc thông báo theo Điều 15.
Công suất từ 100kW trở lên: phải gửi thông báo đến UBND cấp xã nơi lắp đặt.

Nội dung thông báo gồm:

Tên tổ chức hoặc cá nhân.
Quy mô công suất hệ thống.
Địa điểm lắp đặt.
Thời điểm bắt đầu thực hiện.
Thời điểm hoàn thành.
Thời điểm dự kiến đưa hệ thống vào sử dụng.

Thông tin được gửi dưới dạng điện tử thông qua Cổng Dịch vụ công quốc gia, ứng dụng định danh quốc gia hoặc phương thức điện tử phù hợp.

Trường hợp 2: Đấu nối lưới điện ở cấp điện áp hạ áp

Tổ chức, cá nhân lắp đặt nguồn điện mặt trời mái nhà đấu nối với hệ thống điện quốc gia tại cấp điện áp hạ áp phải gửi thông báo theo Mẫu số 01.

Thông báo được gửi đến UBND cấp xã nơi lắp đặt nguồn điện.

Trường hợp công suất của inverter nhỏ hơn 1kW thì không bắt buộc thực hiện thủ tục thông báo này.

Đây là trường hợp phổ biến đối với:

Hộ gia đình.
Nhà ở riêng lẻ.
Cửa hàng.
Văn phòng nhỏ.
Hộ kinh doanh.
Một số cơ sở sản xuất sử dụng điện hạ áp.

Nếu chủ đầu tư có nhu cầu bán sản lượng điện dư, nội dung này cần được khai báo trong thông báo. UBND cấp xã sẽ gửi bản sao điện tử của thông báo đến UBND cấp tỉnh để quản lý theo quy định.

Trường hợp 3: Đấu nối từ cấp điện áp trung áp trở lên và không bán điện dư

Tổ chức, cá nhân lắp đặt nguồn điện đấu nối với hệ thống điện quốc gia tại cấp điện áp từ trung áp trở lên nhưng không bán sản lượng điện dư phải gửi thông báo theo Mẫu số 02.

Cơ quan tiếp nhận là UBND cấp tỉnh nơi lắp đặt nguồn điện.

Trường hợp này thường gặp tại:

Nhà máy.
Nhà xưởng.
Trung tâm thương mại.
Cơ sở sản xuất có trạm biến áp riêng.
Công trình sử dụng điện ở cấp trung áp.

Trường hợp 4: Đấu nối từ trung áp trở lên và có bán điện dư

Tổ chức hoặc cá nhân phát triển nguồn điện mặt trời mái nhà:

Có đấu nối với hệ thống điện quốc gia từ cấp điện áp trung áp trở lên.
Có nhu cầu bán sản lượng điện dư.

Trường hợp này phải đăng ký phát triển và chỉ được lắp đặt sau khi đã được cấp Giấy chứng nhận đăng ký phát triển.

Trường hợp tự nguyện xin Giấy chứng nhận

Tổ chức, cá nhân có hệ thống đấu nối với hệ thống điện quốc gia nhưng không thuộc trường hợp bắt buộc đăng ký vẫn có thể đề nghị cấp Giấy chứng nhận đăng ký phát triển nếu có nhu cầu.

Bảng xác định nhanh thủ tục cần thực hiện

Trường hợp lắp đặt	Thủ tục
Không đấu nối lưới, công suất dưới 100kW	Không bắt buộc thông báo theo Điều 15
Không đấu nối lưới, từ 100kW trở lên	Thông báo UBND cấp xã
Đấu nối hạ áp, inverter dưới 1kW	Không bắt buộc thông báo
Đấu nối hạ áp, inverter từ 1kW trở lên	Thông báo theo Mẫu số 01
Đấu nối từ trung áp trở lên, không bán điện dư	Thông báo theo Mẫu số 02
Đấu nối từ trung áp trở lên, có bán điện dư	Đăng ký và chờ cấp Giấy chứng nhận
Muốn được cấp Giấy chứng nhận dù không bắt buộc	Thực hiện thủ tục đăng ký tự nguyện

Hướng dẫn thủ tục thông báo lắp đặt điện mặt trời mái nhà

Bước 1: Xác định cấp điện áp đấu nối

Chủ đầu tư cần xác định hệ thống sẽ đấu nối tại cấp:

Hạ áp.
Trung áp.
Cao áp.

Thông tin này có thể kiểm tra trong hợp đồng mua bán điện, hồ sơ trạm biến áp hoặc liên hệ đơn vị điện lực đang quản lý tại địa phương.

Bước 2: Chuẩn bị thông tin hệ thống

Các thông tin cơ bản cần chuẩn bị gồm:

Tên chủ đầu tư.
Số định danh cá nhân hoặc mã số doanh nghiệp.
Địa chỉ liên hệ.
Mã khách hàng sử dụng điện.
Địa điểm lắp đặt.
Loại công trình và diện tích mái.
Tổng công suất tấm pin, tính bằng kWp.
Tổng công suất inverter, tính bằng kW.
Dung lượng pin lưu trữ nếu có.
Sơ đồ đấu nối điện.
Phương án xử lý sản lượng điện dư.
Thời gian dự kiến bắt đầu và hoàn thành lắp đặt.

Bước 3: Chọn đúng biểu mẫu

Theo quy định hiện hành:

Mẫu số 01: Dùng cho hệ thống đấu nối với lưới điện quốc gia tại cấp điện áp hạ áp.
Mẫu số 02: Dùng cho hệ thống đấu nối từ cấp điện áp trung áp trở lên và không đăng ký bán điện dư.
Mẫu số 03: Dùng khi đề nghị cấp Giấy chứng nhận đăng ký phát triển.
Mẫu số 04: Giấy chứng nhận do cơ quan có thẩm quyền cấp.

Chủ đầu tư nên sử dụng đúng biểu mẫu ban hành kèm theo Nghị định 243/2026/NĐ-CP đối với hồ sơ thực hiện từ ngày 26/06/2026.

Bước 4: Gửi thông báo trực tuyến

Thông báo được gửi trực tuyến tại:

Cổng Dịch vụ công quốc gia.
Ứng dụng định danh quốc gia.
Hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính được địa phương công bố.

Chủ đầu tư cần gửi thông báo trước ngày bắt đầu lắp đặt ít nhất 10 ngày làm việc.

Nếu đến nộp trực tiếp tại Bộ phận Một cửa, người tiếp nhận có trách nhiệm hướng dẫn và hỗ trợ chủ đầu tư gửi thông báo trực tuyến.

Bước 5: Theo dõi phản hồi

Trong vòng ba ngày làm việc từ khi nhận được thông báo, cơ quan tiếp nhận sẽ chuyển bản sao điện tử đến các cơ quan liên quan về:

Xây dựng.
Phòng cháy chữa cháy.
Bảo vệ môi trường.
Quản lý lưới điện.

Nếu hệ thống có khả năng gây quá tải trạm biến áp hoặc lưới điện tại khu vực, đơn vị quản lý lưới điện có thể đề nghị tạm dừng việc lắp đặt hoặc vận hành.

Sau 10 ngày làm việc kể từ ngày gửi thông báo, nếu không nhận được ý kiến phản hồi từ cơ quan tiếp nhận, tổ chức hoặc cá nhân được phép triển khai lắp đặt theo nội dung đã thông báo và các quy định pháp luật liên quan.

Hồ sơ đăng ký cấp Giấy chứng nhận phát triển điện mặt trời mái nhà

Đối với trường hợp phải đăng ký phát triển, chủ đầu tư cần chuẩn bị một bộ hồ sơ gồm:

1. Giấy đăng ký phát triển

Sử dụng Mẫu số 03 ban hành kèm theo Nghị định hiện hành.

Thông tin trong giấy đăng ký cần thể hiện:

Chủ đầu tư.
Địa điểm lắp đặt.
Quy mô công suất.
Loại công trình.
Cấp điện áp đấu nối.
Phương án xử lý sản lượng điện dư.
Thời gian dự kiến hoàn thành.
Thông tin hệ thống lưu trữ nếu có.

2. Sơ đồ lắp đặt và đấu nối

Sơ đồ phải thể hiện được:

Tấm pin năng lượng mặt trời.
Inverter.
Pin lưu trữ nếu có.
Tủ điện bảo vệ.
Phụ tải sử dụng điện.
Điểm đấu nối với lưới điện.
Hệ thống đo đếm.
Thiết bị chống phát ngược nếu được lắp đặt.

3. Hồ sơ phòng cháy chữa cháy

Tùy tình trạng công trình, hồ sơ có thể gồm:

Văn bản chấp thuận kết quả nghiệm thu phòng cháy chữa cháy đối với công trình đã đưa vào sử dụng.
Văn bản thẩm định thiết kế phòng cháy chữa cháy đối với công trình xây dựng mới có thiết kế lắp điện mặt trời.

Nếu công trình không thuộc diện thẩm định thiết kế về phòng cháy chữa cháy thì không phải nộp thành phần hồ sơ này.

Nộp hồ sơ đăng ký ở đâu?

Cơ quan tiếp nhận hồ sơ là UBND cấp tỉnh nơi lắp đặt nguồn điện.

Hồ sơ được nộp trực tuyến tại:

Cổng Dịch vụ công quốc gia.
Ứng dụng định danh quốc gia.
Hệ thống dịch vụ công được địa phương hướng dẫn.

Tài liệu gửi trực tuyến là bản sao điện tử từ bản chính. Số lượng hồ sơ cần nộp là một bộ.

Thời gian giải quyết hồ sơ

Quy trình xử lý được thực hiện như sau:

Kiểm tra tính hợp lệ của hồ sơ

Nếu hồ sơ thiếu, không hợp lệ hoặc công suất đăng ký không đáp ứng điều kiện, trong vòng ba ngày làm việc, UBND cấp tỉnh sẽ thông báo lý do để chủ đầu tư bổ sung và nộp lại.

Lấy ý kiến đơn vị quản lý lưới điện

Nếu hồ sơ hợp lệ, UBND cấp tỉnh chuyển hồ sơ đến đơn vị quản lý lưới điện để đánh giá:

Khả năng gây quá tải trạm biến áp.
Khả năng gây quá tải lưới điện.
Ảnh hưởng đến chất lượng điện năng.
Yêu cầu kỹ thuật để bảo đảm vận hành an toàn.
Các nội dung liên quan khác.

Đơn vị quản lý lưới điện có trách nhiệm trả lời trong thời hạn tối đa ba ngày làm việc.

Cấp Giấy chứng nhận đăng ký phát triển

Trong thời hạn 10 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ, UBND cấp tỉnh xem xét cấp Giấy chứng nhận đăng ký phát triển theo Mẫu số 04.

Nếu không đủ điều kiện, cơ quan tiếp nhận phải thông báo và nêu rõ lý do.

Có được lắp đặt trước khi có Giấy chứng nhận không?

Đối với trường hợp chỉ phải thông báo, chủ đầu tư có thể lắp đặt sau 10 ngày làm việc kể từ ngày gửi thông báo nếu không nhận được yêu cầu tạm dừng hoặc ý kiến phản hồi khác.

Đối với trường hợp thuộc diện đăng ký phát triển, chủ đầu tư chỉ được triển khai lắp đặt sau khi được cấp Giấy chứng nhận đăng ký phát triển.

Sau khi được cấp giấy chứng nhận, chủ đầu tư cần triển khai đúng công suất, sơ đồ và thời gian đã đăng ký. Giấy chứng nhận có thể bị xem xét thu hồi nếu sau 60 ngày kể từ ngày cấp mà chủ đầu tư không thực hiện lắp đặt nguồn điện đã đăng ký.

Sau khi hoàn thành lắp đặt cần làm gì?

Sau khi hoàn thành xây dựng, lắp đặt và đưa hệ thống vào vận hành, chủ đầu tư phải gửi thông tin đến:

Cơ quan đã tiếp nhận thông báo; hoặc
Cơ quan đã cấp Giấy chứng nhận đăng ký phát triển.

Hệ thống phải được lắp đặt đúng:

Sơ đồ đấu nối đã thông báo hoặc đăng ký.
Công suất đã kê khai.
Yêu cầu của đơn vị quản lý lưới điện.
Quy định về xây dựng.
An toàn điện.
Phòng cháy chữa cháy.
Bảo vệ môi trường.
Chất lượng thiết bị và chất lượng điện năng.

Trường hợp có thay đổi về chủ sở hữu, công suất, thời gian hoàn thành hoặc phương án bán điện dư, chủ đầu tư cần thực hiện thủ tục điều chỉnh thông tin theo quy định.

Có được bán điện mặt trời dư lên lưới không?

Nghị định 243/2026/NĐ-CP đã mở rộng cơ chế mua bán sản lượng điện dư từ nguồn điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tự tiêu thụ.

Sản lượng điện dư được mua bán theo thỏa thuận nhưng thông thường không vượt quá 50% sản lượng điện phát tại đầu ra của nguồn điện mặt trời mái nhà theo cường độ bức xạ.

Từ ngày Nghị định 243/2026/NĐ-CP có hiệu lực đến hết ngày 31/12/2030, hai bên có thể thỏa thuận mua bán với tỷ lệ cao hơn 50% nếu:

Lưới điện tại khu vực có khả năng tiếp nhận.
Đáp ứng điều kiện vận hành an toàn.
Phù hợp với phương thức vận hành hệ thống điện.

Giá mua điện dư được xác định theo cơ chế quy định tại Nghị định. Tổ chức, cá nhân bán sản lượng điện dư còn phải thực hiện thủ tục về giấy phép hoạt động điện lực, trừ trường hợp được miễn giấy phép. Thông tin cơ chế bán điện dư được Chính phủ công bố tại bài viết Điện mặt trời mái nhà được bán sản lượng điện dư tới 50%.

Việc được bán điện dư không đồng nghĩa đơn vị điện lực bắt buộc phải mua trong mọi trường hợp. Đơn vị điện lực có thể từ chối mua nếu việc tiếp nhận điện gây quá tải lưới điện tại khu vực.

Những lỗi thường gặp khi làm thủ tục

Chủ đầu tư nên tránh các lỗi sau:

Dùng biểu mẫu cũ trước ngày 26/06/2026.
Không xác định đúng cấp điện áp đấu nối.
Nhầm giữa thông báo và đăng ký cấp Giấy chứng nhận.
Lắp đặt trước khi hết thời hạn xử lý thông báo.
Lắp đặt trước khi được cấp Giấy chứng nhận.
Khai báo công suất tấm pin và inverter không chính xác.
Thiếu sơ đồ đấu nối.
Không kê khai hệ thống pin lưu trữ.
Không nêu rõ phương án bán hoặc không bán điện dư.
Thiếu hồ sơ phòng cháy chữa cháy khi công trình thuộc diện bắt buộc.
Tự ý tăng công suất sau khi đã thông báo hoặc được cấp giấy chứng nhận.
Không gửi thông tin sau khi hệ thống hoàn thành và đi vào vận hành.

Câu hỏi thường gặp

Hộ gia đình lắp điện mặt trời có phải xin phép không?

Phần lớn hộ gia đình đấu nối điện hạ áp không phải xin Giấy chứng nhận đăng ký phát triển nhưng phải gửi thông báo theo Mẫu số 01 nếu inverter có công suất từ 1kW trở lên.

Hộ gia đình phải gửi thông báo cho EVN hay UBND?

Theo quy định mới, thông báo đối với hệ thống đấu nối hạ áp được gửi đến UBND cấp xã nơi lắp đặt. Cơ quan tiếp nhận sẽ chuyển thông tin đến đơn vị quản lý lưới điện và các cơ quan liên quan.

Thông báo xong có được lắp ngay không?

Không nên lắp ngay. Thông báo phải được gửi trước ngày dự kiến lắp đặt ít nhất 10 ngày làm việc. Nếu hết thời hạn này mà không nhận được phản hồi, chủ đầu tư mới được triển khai theo nội dung đã thông báo.

Lắp hệ thống chống phát ngược có phải thông báo không?

Nếu hệ thống vẫn đấu nối với lưới điện quốc gia thì thủ tục được xác định theo cấp điện áp và công suất inverter. Việc có thiết bị chống phát ngược không mặc nhiên loại trừ nghĩa vụ thông báo.

Không bán điện dư có cần đăng ký không?

Hệ thống đấu nối hạ áp thường chỉ cần thông báo. Hệ thống đấu nối từ trung áp trở lên nhưng không bán điện dư cũng thực hiện thông báo theo Mẫu số 02. Chủ đầu tư chỉ đăng ký nếu thuộc trường hợp bắt buộc hoặc có nhu cầu được cấp Giấy chứng nhận.

Hồ sơ có phải nộp trực tiếp không?

Hồ sơ hiện được thực hiện chủ yếu dưới hình thức trực tuyến. Nếu đến Bộ phận Một cửa, người tiếp nhận sẽ hướng dẫn chủ đầu tư thực hiện trên hệ thống trực tuyến.

EGO Solar hỗ trợ khảo sát và chuẩn bị hồ sơ kỹ thuật

Để thực hiện thủ tục thuận lợi, chủ đầu tư cần có phương án công suất và sơ đồ đấu nối chính xác ngay từ đầu.

EGO Solar hỗ trợ khách hàng:

Khảo sát công trình và kết cấu mái.
Tính toán công suất phù hợp.
Thiết kế sơ đồ đấu nối.
Tư vấn hệ bám tải, hybrid và lưu trữ.
Cung cấp thông số tấm pin, inverter và pin lưu trữ.
Hướng dẫn chuẩn bị thông tin phục vụ thông báo hoặc đăng ký.
Thi công và kiểm tra vận hành hệ thống.
Hỗ trợ kỹ thuật sau khi bàn giao.

Thông tin liên hệ:

Hotline kinh doanh: 0981 789 640
Hotline kỹ thuật: 0963 147 005
Email: cskh@egosolar.vn
Website: https://egosolar.com.vn/

Khách hàng có thể gửi hóa đơn tiền điện, địa chỉ công trình và hình ảnh khu vực mái để EGO Solar tư vấn công suất, phương án đấu nối và loại thủ tục cần thực hiện.D